şiddet, kudret, cinnet, cüret, niyet ve çürüyen akıl, o et
bitsin bu zulüm-bu köhne düzene ölüm, sevgi fazilet
her şeye karşın yaşamalıyız-mutluluk hak-bir diyet
ah neriman! vah canan! dolunay pek yaman
ilk güzde cemre düştü yüreğime-tam o an
o ilk ışıkla gelen müjde, bilge’ce zaman
of aman of! bu yeni yılda bir dilek tut
gönül evinde açan-bin çiçekli mut
sevgi ağacı, çocuklar tek umut
ey! yarına koşan, yitik nesil
it izi yoz argo, ithal kargo
ve soysuz çürük mango
şans kuşu-dansı tango
çıkmayan, o piyango
yarını kendin yaz-yut, onuru sağlam tut
hoş geldin yeni yıl! kederi, kaderi unut
bu dünya pek küçük, tek kişilik konut
yeni gün doğdu ve doğa başkaldırdı
tan çiçeği şavkı ütopya-mutlu umut
yoleri gezgin derviş babanız-su başında durdu
yüreğine suyun şavkı vurdu, sebil su aziz, körpe
keşfetti-buğday başaklı anıt taşı-onu saygıyla öpe
şiirin can suyu-duygu seli-karız bereketi sere serpe
anadolu aydınlığında uygarlık yükseldi-o göbeklitepe
kartal yürekli, dağların otağı, ata yurdu atı, dilsiz, pepe
o ulu bir kışla, bolkar çığlığı-bilge avazı ve kulakta küpe
o ana ocağı-yar kucağında, köyün göğsüne yasla başını
al bayrak gölgesinde, güvenle uyu, koru toprağını-taşını
dursun özden
www.dursunozden.com.tr
DURSUN ÖZDEN KİMDİR? HAYATI, ESERLERİ, GAZETECİLİK VE BELGESEL ÇALIŞMALARI
Dursun Özden; şair, yazar, gazeteci, gezi yazarı ve belgesel film yönetmeni olarak edebiyat, kültür, turizm ve araştırma alanlarında çalışmalar yürüten bir isimdir. 21 Ekim 1950’de Niğde’nin Ulukışla ilçesine bağlı Beyağıl köyünde dünyaya gelen Özden, özellikle Anadolu’nun kültürel zenginlikleri, farklı coğrafyaların insanları, halk kültürü, tarihî miras ve su medeniyetleri üzerine yaptığı araştırmalarla tanınır.
1970 yılında ilk şiirini yayımlayan Dursun Özden, yıllar içinde şiirden gezi yazılarına, araştırma kitaplarından belgesel filmlere uzanan farklı türlerde eserler ortaya koydu. Gazetecilik mesleği kapsamında çeşitli haber ajansları ve yayın organlarında görev yaptı; gezi programları hazırlayıp sundu ve belgesel projelerinde yönetmenlik ile yapımcılık üstlendi. <Cite refs={[“turn714450search0″,”turn714450search1”]}/>
DURSUN ÖZDEN’İN ÇOCUKLUĞU VE EĞİTİM HAYATI
Dursun Özden, Niğde’nin Ulukışla ilçesine bağlı Beyağıl köyünde doğdu. İlköğrenimini köyünde, ortaöğrenimini Ulukışla’da tamamladı. Niğde Lisesinden 1970 yılında mezun oldu.
Eğitim hayatında işletme ve jeodezi, yani haritacılık ve topoğrafya alanlarında öğrenim gören Özden, daha sonra Anadolu Üniversitesinin Basın ve Halkla İlişkiler bölümünü bitirdi. Farklı alanlardaki eğitim deneyimi, onun gazetecilik, araştırmacılık ve belgesel çalışmalarına uzanan mesleki yolculuğunun bir parçasını oluşturdu.
Anadolu’da doğup büyümesi ve farklı coğrafyalara duyduğu ilgi, Özden’in yazılarında kültür, doğa, insan ve yerel yaşam arasındaki ilişkilere yer vermesinde etkili oldu. Özden’in biyografisinde seyahat, gözlem ve araştırma, yazarlık faaliyetlerinin önemli bileşenleri olarak öne çıkıyor. <Cite refs={[“turn714450search1″,”turn714450search2”]}/>
DURSUN ÖZDEN’İN GAZETECİLİK KARİYERİ
Dursun Özden’in gazetecilik serüveni 1970’li yıllarda başladı. Çeşitli gazete ve haber ajanslarında muhabirlik, editörlük, metin yazarlığı ve köşe yazarlığı yaptı. Mesleki geçmişinde Politika gazetesi, İstanbul Haber Ajansı, Anadolu Ajansı, Milliyet Haber Ajansı ve Doğan Haber Ajansı gibi kuruluşlar yer alıyor.
Özden, gazeteciliğin yanı sıra kültür, sanat, turizm ve seyahat alanlarında da yazılar kaleme aldı. Gezi yazılarında ziyaret ettiği yerlerin tarihini, kültürel özelliklerini, toplumsal yaşamını ve doğal zenginliklerini ele aldı. Farklı yayın organlarında yayımlanan yazılarıyla okurlara değişik coğrafyaları tanıtmayı amaçladı.
Televizyon ve radyo alanında da çalışmalar yapan Özden, gezi programları hazırlayıp sundu. Belgesel projelerinde metin yazarlığı, danışmanlık, senaristlik, yönetmenlik ve yapımcılık görevlerini üstlendi. <Cite refs={[“turn714450search0″,”turn714450search1”]}/>
ŞAİRLİK VE EDEBİYAT YOLCULUĞU
Dursun Özden’in edebiyat yaşamındaki ilk önemli adımlardan biri, “Yayla Düşü” adlı şiirinin 1 Eylül 1970’te Kurtuluş dergisinde yayımlanması oldu. Şiir, deneme, araştırma, eleştiri ve gezi yazısı türlerinde eserler veren Özden, edebiyatın farklı alanlarında üretimini sürdürdü.
Şiirlerinde insan, doğa, özgürlük, barış, sevgi ve toplumsal yaşam gibi konulara yer veren yazarın eserleri çeşitli dergi ve gazetelerde yayımlandı. Bazı şiir ve yazıları farklı dillere çevrilerek uluslararası okurlara da ulaştı.
Özden’in edebiyat çalışmaları yalnızca şiir kitaplarıyla sınırlı kalmadı. Portre yazıları, edebiyat incelemeleri, anılar ve gezi kitapları da üretiminin parçaları arasında yer aldı. Bu çeşitlilik, onun edebiyatı kişisel duyarlılıkların yanı sıra tarih, toplum ve kültürle ilişki içinde ele aldığını gösteriyor. <Cite refs={[“turn714450search0″,”turn714450search2”]}/>
DURSUN ÖZDEN’İN ÖNE ÇIKAN KİTAPLARI
Dursun Özden’in eserleri şiir, araştırma, eleştiri, anı ve gezi yazısı gibi farklı türlere yayılıyor. Biyografi ve edebiyat kaynaklarında öne çıkan kitaplarından bazıları şunlardır:
- Gökkuşağı Tarlası: Özden’in şiir kitapları arasında yer alır.
- Yeni Zamanlar Dervişi: Şairin şiir çalışmalarından biridir.
- Sevginin Uçları: Şiir türündeki eserleri arasındadır.
- Kanayan Türkü: Şiir kitabı olarak yayımlanmıştır; eserdeki şiirlerin bir bölümü Makedoncaya çevrilmiştir.
- Dudak İzi: Özden’in şiir kitaplarından biridir.
- Küba Uzak Değil: Anı ve gezi yazısı türünde, Küba’ya odaklanan eseridir.
- Sendikal Kriz ve Endüstriyel Demokrasi: Araştırma alanındaki çalışmalarından biridir.
- Okudukça – Portreler 1: Edebiyat ve düşünce dünyasına ilişkin portre çalışmalarını içerir.
- Yazdıkça – Portreler 2: Yazarın portre ve değerlendirme yazıları arasında yer alır.
- Mübadele / Nüfus Değişimi Acısı: Nüfus mübadelesi ve bunun toplumsal hafızadaki izleri üzerine odaklanan eseridir.
- Çağdaş Öykü Seçkileri Antoloji: Antoloji türündeki çalışmalarından biridir.
Bu eserlerin tür ve yayın bilgileri, Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü ve Biyografya gibi kaynaklarda yer alan kayıtlara dayanmaktadır. Farklı baskılarda başlık ve yayın yılı bilgileri değişebileceğinden, kitap tanıtımı hazırlanırken künye bilgilerinin ilgili baskı üzerinden kontrol edilmesi önerilir.
GEZİ YAZARLIĞI VE DÜNYA KÜLTÜRLERİNE YÖNELİK ARAŞTIRMALARI
Dursun Özden’in çalışmalarının önemli bir bölümünü gezi yazarlığı ve kültürel araştırmalar oluşturur. Kendi biyografisinde 99 ülkeye yaptığı seyahatlerden söz eden Özden, farklı coğrafyalarda gözlemlediği kültürleri, doğayı ve insan hikâyelerini yazılarına taşıdığını belirtiyor.
Özden’in gezi yazılarında yalnızca turistik mekânların tanıtımı değil, yerel toplulukların yaşam biçimleri, gelenekleri, inançları ve tarihsel deneyimleri de yer alıyor. Anadolu’nun farklı bölgelerinden dünyanın çeşitli ülkelerine uzanan bu yaklaşım, seyahati bir gözlem ve araştırma yöntemi olarak değerlendirmesine olanak sağlıyor.
Yazarın ilgi alanları arasında Anadolu Yörükleri, halk kültürü, folklor, göç ve mübadele deneyimleri ile farklı toplumların kültürel mirası bulunuyor. Bu konular, gezi edebiyatı ile sosyal ve kültürel araştırmaların kesiştiği bir çalışma alanı oluşturuyor.
SU MEDENİYETLERİ VE BELGESEL FİLM ÇALIŞMALARI
Dursun Özden’in araştırmalarında öne çıkan konulardan biri de suyun tarihsel, kültürel ve toplumsal önemidir. Anadolu su medeniyetleri, Uygur karızları, Göbeklitepe çevresindeki tarihsel birikim ve farklı coğrafyalardaki geleneksel su sistemleri, yazarın ilgi alanları arasında gösteriliyor.
Özden, su kaynaklarının kullanımı, geleneksel su yapıları ve toplumların suyla kurduğu ilişki üzerine araştırmalar ve belgesel projeleri gerçekleştirdi. Biyografisinde Anadolu Su Medeniyeti, Uygur Karızları, Zemzem Mucizesi ve Mekke Su Yolları gibi konulara odaklanan çalışmalarından söz ediliyor.
Belgesel film, Özden’in araştırma ve anlatım faaliyetlerini görsel alana taşıdığı bir araç olarak öne çıkıyor. Bu projeler aracılığıyla tarihsel bilgi, kültürel miras ve farklı toplumların yaşam deneyimleri izleyiciyle buluşturuluyor.
Özden’in belgesel çalışmalarında çevre, ekolojik denge, iklim değişikliği ve kültürel miras gibi konular da yer alıyor.
DURSUN ÖZDEN’İN KÜLTÜREL MİRAS VE FOLKLOR ARAŞTIRMALARI
Dursun Özden’in yazı ve araştırmalarında kültürel mirasın korunması önemli bir yer tutuyor. Anadolu’nun yerel kültürleri, halk anlatıları, gelenekleri ve tarihsel hafızası üzerine yürüttüğü çalışmalar, kültürel çeşitliliğin belgelenmesine odaklanıyor.
Özden’in araştırma konuları arasında Şaman kültürü, Afrika’daki toplulukların kültürel ve folklorik özellikleri, Anadolu’nun göç ve mübadele tarihi ile farklı coğrafyalardaki geleneksel yaşam biçimleri bulunuyor.
Bu konuların kitap, makale ve belgesel gibi farklı türlerde ele alınması, kültürel mirasın çeşitli anlatım biçimleriyle kayıt altına alınmasını sağlıyor. Özden’in çalışmaları, seyahat gözlemlerini araştırmacı gazetecilik ve kültürel incelemelerle bir araya getiren bir çizgide değerlendirilebilir.
ALDIĞI ÖDÜLLER VE MESLEKİ ÜYELİKLERİ
Dursun Özden’in biyografisinde şiir, edebiyat, gazetecilik, kültürel araştırma ve belgesel alanlarında aldığı çeşitli ödüller yer alıyor. Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü’nde listelenen ödüller arasında 1970 Dünya Barış Günü Şiir Ödülü, 1977 Sofya Radyosu Dimitry Blaguev Öykü Ödülü, 1996 Latin Amerika Edebiyat Ödülü ve 2001 Türkiye Gazeteciler Cemiyeti Yerel Basın Ödülü bulunuyor.
Kaynaklarda ayrıca gezi edebiyatı, kültürel araştırmalar, folklor ve belgesel film alanlarında aldığı çeşitli ödüller sıralanıyor. Ödüllerin tam listesi ve tarihleri, farklı biyografik kaynaklarda bazı farklılıklar gösterebildiği için belirli bir ödülün haber veya tanıtım metninde kullanılmasından önce ilgili kurumun kaydıyla doğrulanması uygun olacaktır.
Özden’in mesleki ve kültürel faaliyetleri kapsamında Türkiye Yazarlar Sendikası, Dünya PEN Yazarlar Merkezi, Uluslararası Turizm Yazarları ve Gazeteciler Federasyonu (FIJET) ve Türkiye Gazeteciler Cemiyeti gibi kuruluşlarla ilişkili üyelikleri de biyografisinde belirtiliyor. Ayrıca kültür, edebiyat ve belgesel alanlarında çeşitli meslek kuruluşlarında görevler üstlendiği aktarılıyor.
DURSUN ÖZDEN’İN YAZILARI VE GÜNCEL ÇALIŞMALARI
Dursun Özden’in kişisel internet sitesinde şiirleri, gezi yazıları, araştırmaları ve belgesel projeleri hakkında bilgiler bulunuyor. Biyografik kaynaklarda ayrıca çeşitli internet yayınlarında köşe yazarlığı yaptığı belirtiliyor.
Yazarın üretim alanları şiir ve edebiyatla sınırlı değil; turizm, tarih, kültür, çevre, su kaynakları ve farklı toplumların yaşam biçimleri gibi başlıklara da uzanıyor. Bu çeşitlilik, onun yazılarını edebiyat okurlarının yanı sıra gezi, kültür ve belgesel alanlarına ilgi duyan okurlar açısından da anlamlı kılıyor.
Özden’in çalışmaları ve yayımladığı yazılar hakkında daha ayrıntılı bilgiye kişisel internet sitesi üzerinden ulaşılabilir: www.dursunozden.com.tr.
DURSUN ÖZDEN NEDEN ÖNEMLİ?
Dursun Özden’in çalışmaları, edebiyatı seyahat, araştırma ve belgesel anlatımıyla bir araya getirmesi bakımından dikkat çekiyor. Şiirlerinde bireysel ve toplumsal duyarlılıklara yer verirken gezi yazılarında farklı coğrafyaların insanlarını, kültürlerini ve tarihsel birikimlerini ele alıyor. Araştırmalarında ise su medeniyetleri, folklor, göç, mübadele ve kültürel miras gibi konulara odaklanıyor.
Gazetecilik deneyimi, saha gözlemleri ve belgesel çalışmaları, Özden’in farklı alanlar arasında bağ kuran üretim biçimini şekillendiriyor. Eserleri, Anadolu’nun ve dünyanın farklı bölgelerinin kültürel zenginliklerini yazılı ve görsel anlatımlarla kayıt altına alma çabasının bir parçası olarak değerlendirilebilir.
Şair, yazar, gezgin ve belgeselci kimliklerini birlikte sürdüren Dursun Özden, edebiyat ve kültür araştırmalarına farklı türler üzerinden katkıda bulunan isimlerden biridir.

YORUMLAR