Fransa ve Türkiye Sahne Sanatlarında Yeni İş Birliklerine Hazırlanıyor
Institut français Türkiye, 21-25 Kasım tarihleri arasında İstanbul’da ilk Fransız-Türk Sahne Sanatları Profesyonel Buluşmalarını gerçekleştirecek. Fransa’nın önde gelen tiyatro, dans ve kültür kurumlarından yaklaşık 15 temsilciyi Türkiye’deki sanat profesyonelleriyle bir araya getirecek etkinlik, iki ülke arasında uzun vadeli kültürel iş birliklerinin geliştirilmesini hedefliyor. İstanbul Tiyatro Festivali’nin 30. yılı ve Atta Festivali’nin 10. yılı kapsamında düzenlenecek buluşmalarda ortak yapımlar, uluslararası gösterimler ve yeni sanatsal projeler ele alınacak.
Fransa ile Türkiye arasındaki kültürel ilişkiler, sahne sanatları alanında gerçekleştirilecek yeni bir organizasyonla güçleniyor. Görsel sanatlar ve fotoğrafçılık alanlarında düzenlenen Fransız-Türk profesyonel buluşmalarının ardından Institut français Türkiye, iş birliğini tiyatro, dans ve performans sanatlarına taşıyor.
21-25 Kasım tarihleri arasında İstanbul’da düzenlenecek ilk Fransız-Türk Sahne Sanatları Profesyonel Buluşmaları, iki ülkenin sanat kurumlarını, festival yöneticilerini, yapımcılarını ve kültür profesyonellerini aynı platformda buluşturacak.
Etkinlik, yalnızca karşılıklı tanışma ve deneyim paylaşımıyla sınırlı kalmayacak. Aynı zamanda Fransız ve Türk sahne sanatları kurumları arasında ortak yapımların geliştirilmesi, sanatçı ve topluluk değişimlerinin desteklenmesi, karşılıklı gösterim imkanlarının artırılması ve sürdürülebilir kültürel ortaklıkların kurulması için yeni fırsatlar yaratacak.
İstanbul’un uluslararası kültür sanat takviminde önemli bir yer tutması beklenen buluşmalar, İstanbul Kültür Sanat Vakfı (İKSV) tarafından düzenlenen İstanbul Tiyatro Festivali’nin 30. yılı ve Atta Festivali’nin 10. yılı kapsamında gerçekleştirilecek.
Fransız ve Türk Sahne Sanatları Profesyonelleri İstanbul’da Buluşacak
Fransa’nın önde gelen kültür ve sanat kurumlarından yaklaşık 15 temsilci, beş gün boyunca İstanbul’da çeşitli etkinliklere katılacak. Fransız heyeti, Türkiye’deki çağdaş sahne sanatları üretimini, tiyatro kurumlarını, bağımsız toplulukları ve yeni nesil sanat projelerini yakından tanıma fırsatı bulacak.
Program kapsamında İstanbul Tiyatro Festivali ve Atta Festivali’nin etkinlikleri takip edilecek. Ayrıca DasDas, Arter ve İstanbul Bilgi Üniversitesi’nde gerçekleştirilecek programlar aracılığıyla Türkiye’nin güncel sanat ortamı incelenecek.
Buluşmaların önemli ayaklarından birini ise profesyonel görüşmeler oluşturacak. Yuvarlak masa toplantıları, proje sunumları ve ağ oluşturma etkinlikleri sayesinde Fransız ve Türk kurumları arasında yeni bağlantılar kurulması hedefleniyor.
Özellikle ortak yapım projeleri, uluslararası turneler, karşılıklı oyun gösterimleri ve farklı ülkelerdeki sanatçıların üretim süreçlerine katılımı gibi konuların gündeme gelmesi bekleniyor.
Kültürel İş Birliğinde Güçlü Kurumsal Ortaklıklar
Fransız-Türk Sahne Sanatları Profesyonel Buluşmaları, iki ülkenin kültür sanat alanındaki kurumsal ilişkilerine dayanıyor.
Türkiye’de Institut français; İstanbul Kültür Sanat Vakfı (İKSV), İstanbul Tiyatro Festivali ve genç izleyicilere yönelik çalışmalarıyla öne çıkan Atta Festivali başta olmak üzere çok sayıda kurum ve sanat kuruluşuyla iş birliği yürütüyor.
Bu kapsamda projeye katkı sağlayan kurumlar ve sanat oluşumları arasında Semaver Kumpanya, Kumbaracı50, Galataperform, Balat Monologlar Müzesi, Tatlı Ekşi Yapım, Studio Oyuncuları, Arter, Cihangir Atölye Sahne (CAS), Çıplak Ayaklar, DasDas, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi, Eskişehir Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları, Bergama Tiyatro Festivali ve İzmir Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları bulunuyor.
Projenin uluslararası boyutu da dikkat çekiyor. Avrupa ve Dışişleri Bakanlığı ile Institut français tarafından başlatılan Teatroskop bölgesel ağı, Avrupa’nın güneydoğusunda sahne sanatları alanındaki iş birliklerinin geliştirilmesine katkı sağlıyor.
Ayrıca Fransa Ulusal Sanat Yaygınlaştırma Ofisi (ONDA) temsilcisinin buluşmalarda yer alması, uluslararası gösterim ve sanatsal dolaşım olanaklarının geliştirilmesi açısından önem taşıyor.
Fransız Heyetinde Hangi Kurumların Temsilcileri Yer Alıyor?
Fransız heyeti, ülkenin sahne sanatları alanındaki kurumsal çeşitliliğini ve sanatsal üretim kapasitesini yansıtacak şekilde oluşturuldu.
Heyette ulusal tiyatrolar, Ulusal Dram Merkezleri (CDN), Ulusal Koreografi Geliştirme Merkezleri (CDCN), özel statülü sahneler, çocuk ve gençlik festivalleri ile uluslararası sanat organizasyonlarının temsilcileri bulunuyor.
Fransa’dan İstanbul’a gelecek profesyonel heyetin üyeleri şöyle:
-
Eugénie Tesson: Programlama ve Prodüksiyon Direktörü, Odéon-Théâtre de l’Europe (Paris)
-
Christophe Rauck: Direktör ve Tiyatro Yönetmeni, Théâtre Nanterre-Amandiers (CDN, Nanterre)
-
Nasser Djemaï: Direktör ve Tiyatro Yönetmeni, Théâtre des Quartiers d’Ivry (CDN, Ivry)
-
Valérie Senghor: Direktör, Le Centquatre (Paris)
-
Harold David: Direktör Yardımcısı, Festival Avignon Off
-
Claire Dupont: Direktör, Théâtre de la Bastille (PIPD, Paris)
-
Marie-Pia Bureau: Direktör, ONDA (Ulusal Sanat Yaygınlaştırma Ofisi)
-
Marie Normand: Direktör, Festival Momix (Çocuk ve Gençlik Festivali, Kingersheim)
-
Laurent Meheust: Direktör, Le Gymnase (Genç İzleyici ve Dans Ulusal Koreografi Geliştirme Merkezi – CDCN, Roubaix)
-
Joséphine Checco: Direktör, La Faïencerie (Özel Statülü Sahne, Creil)
-
Émilie Peluchon: La Maison Danse (CDCN, Uzès)
-
Frédéric Ledu: Kurucu, Accès Culture (Erişilebilirlik Derneği, Paris)
-
Sarah Trouche: Direktör ve Görsel Sanatçı, Winter Story – Festival Perform
-
François Bergoin: Direktör ve Tiyatro Yönetmeni, Théâtre Alibi (Bastia)
Buluşmaların ilişkili profesyonel konukları arasında Belçika’daki Bronks Festivali’nden Gino Coomans da yer alacak.
Bu geniş katılımlı heyet, Fransa’nın farklı bölgelerindeki tiyatro ve dans kurumlarının çalışma modellerini, uluslararası ortaklık deneyimlerini ve yeni üretim yaklaşımlarını Türkiye’deki sanat profesyonelleriyle paylaşacak.
Türk Sahne Sanatları Dünyasından Kimler Katılacak?
Fransız heyetinin İstanbul programında Türkiye’nin sahne sanatları alanında faaliyet gösteren önemli kurum ve isimleriyle görüşmeler de bulunuyor.
Buluşmalara katılması planlanan Türk profesyoneller arasında tiyatro yöneticileri, festival temsilcileri, yönetmenler, yapımcılar ve sanatçılar yer alıyor.
Başlıca Türk muhataplar şöyle sıralanıyor:
-
Ayşegül İşsever: İstanbul Şehir Tiyatroları
-
Handan Uzal Dündar: İKSV İstanbul Uluslararası Tiyatro Festivali
-
Hakan Silahsızoğlu: Atta Festivali
-
Özlem Özhabeş ve Bahar Türkay: Arter
-
Leman Yılmaz: DasDas ve İstanbul Uluslararası Tiyatro Festivali
-
Belfu Gülra Kaba: DasDas
-
Kemal Aydoğan: Moda Sahnesi
-
Işıl Kasapoğlu: Semaver Kumpanya
-
Ayşegül Uraz: Kumbaracı50
-
Sonay Yücel: Tatlı Ekşi Yapım
-
Muhammet Uzuner: CAS
-
Şafak Özen: Eskişehir Şehir Tiyatroları
-
Şahika Tekand ve Verda Habif: Studio Oyuncuları
-
Yeşim Özsoy: Galataperform
-
Yağmur Gönenç: Bergama Tiyatro Festivali
-
Gönenç Atikler: İzmir Şehir Tiyatroları
-
Mihran Tomasyan: Çıplak Ayaklar
Ayrıca Bakırköy Belediyesi Şehir Tiyatroları ve Balat Monologlar Müzesi temsilcileri ile çeşitli dramaturg ve akademisyenler de buluşmalara katılacak.
Farklı sanat disiplinlerinden ve kurumsal yapılardan gelen katılımcıların bir araya gelmesi, Türkiye ile Fransa arasındaki sanatsal ilişkilerin yalnızca büyük kurumlarla sınırlı kalmadan bağımsız tiyatro topluluklarını ve alternatif üretim alanlarını da kapsamasına imkan sağlayacak.
Fransız Tiyatro Dünyasının Öne Çıkan İsimleri
Fransız heyetinde yer alan bazı isimler, ülkenin çağdaş tiyatro ve kültür politikalarının şekillenmesinde önemli görevler üstleniyor. Farklı yönetim deneyimlerine ve sanatsal yaklaşımlara sahip bu isimlerin İstanbul’daki buluşmalara katkı sunması bekleniyor.
Christophe Rauck: Tiyatro Yönetmenliğinde Güçlü Bir Deneyim
Théâtre Nanterre-Amandiers Direktörü (CDN)
2003-2005 yılları arasında Théâtre du Peuple de Bussang’ı, 2008-2013 yılları arasında Théâtre Gérard Philipe de Saint-Denis’yi, 2014-2020 yılları arasında ise Lille’deki Théâtre du Nord’u yönetti.
2021 yılında Théâtre Nanterre-Amandiers’nin direktörlüğünü üstlenen Rauck, çalışmalarında Shakespeare, Çehov ve Marivaux gibi önemli yazarların eserlerine yer veriyor. Klasik metinleri çağdaş sahneleme yaklaşımlarıyla yorumlayan yönetmen, oyunculuk sanatına verdiği önemle tanınıyor.
Valérie Senghor: Kültür Kurumlarında Yeni Yaklaşımlar
Le Centquatre-Paris Direktörü
Valérie Senghor prend les rênes du Centquatre-Paris – The Art Newspaper
Kariyerine multimedya yayıncılığı ve Editis bünyesindeki çalışmalarıyla başlayan Senghor, 2007 yılında Le Centquatre’nin kuruluş sürecine katıldı ve kurumda direktör yardımcısı olarak görev yaptı.
2018-2025 yılları arasında Fransa Ulusal Anıtlar Merkezi’nin (Centre des monuments nationaux) Genel Müdür Yardımcılığını yürüten Senghor, bu dönemde özellikle Villers-Cotterêts Şatosu’nun restorasyon sürecinde görev aldı.
Le Centquatre için geliştirdiği “Faire corps, faire monde” (Birlikte var olmak, dünyayı birlikte kurmak) başlıklı proje; çağdaş sanat üretimini, yurttaş katılımını ve yeni sanatsal oluşumları odağına alıyor.
Nasser Djemaï: Kimlik, Hafıza ve Kuşaklar Arası İlişkiler
Théâtre des Quartiers d’Ivry Direktörü
Toutes les photos de l’auteur Nasser Djemaï
Gerçekçilik, şiir ve mizahı bir araya getiren kendine özgü tiyatro anlayışıyla tanınan Djemaï, eserlerinde kimlik, toplumsal hafıza, kuşaklar arası aktarım ve insan ilişkileri gibi konuları işliyor.
“Invisibles”, “Vertiges” ve “Héritiers” adlı eserleriyle tanınan sanatçı, 2021 yılından bu yana Théâtre des Quartiers d’Ivry’nin direktörlüğünü yürütüyor.
Eugénie Tesson: Uluslararası Tiyatro Yapımlarının Deneyimli İsmi
Odéon-Théâtre de l’Europe Programlama ve Prodüksiyon Direktörü
Les Forces vives de Camille Dagen et Emma Depoid
Topluluğun gelişimine ve uluslararası görünürlüğüne katkı sağlayan Tesson, Ekim 2024’te Paris’teki Odéon-Théâtre de l’Europe’un Programlama ve Prodüksiyon Direktörlüğüne atandı.
Uluslararası tiyatro projeleri konusundaki deneyimi, Fransız ve Türk sanat kurumları arasında kurulması hedeflenen ortaklıklar açısından önem taşıyor.
Harold David: Festival Avignon Off’un Uluslararası Vizyonu
Festival Avignon Off Direktör Yardımcısı
Festival OFF d’Avignon : un démarrage en demi-teinte | RCF Méditerranée
Théâtre de Die, Festival Est-Ouest ve Prix du Jeune Écrivain Derneği’ni 2018-2022 yılları arasında yöneten David, 2022-2025 döneminde Avignon Festival & Compagnies (AF&C) derneğinin eş başkanlığını yaptı.
Kasım 2025’te Festival Avignon Off’un direktör yardımcılığı görevine getirilen David, festivalin gelişim ve strateji çalışmalarında sorumluluk üstleniyor.
Fransız-Türk Sahne Sanatları İş Birliği Neden Önemli?
Uluslararası kültür sanat ilişkileri, yalnızca sanatçıların farklı ülkelerde sahneye çıkmasıyla sınırlı değil. Kurumlar arasında kurulan uzun vadeli ortaklıklar, sanat üretiminin çeşitlenmesine, yeni projelerin hayata geçirilmesine ve farklı ülkelerin kültürel birikimlerinin karşılıklı olarak paylaşılmasına katkı sağlıyor.
İstanbul’da düzenlenecek Fransız-Türk Sahne Sanatları Profesyonel Buluşmaları da bu açıdan önemli bir platform oluşturuyor.
Özellikle üç temel alanda yeni gelişmelerin önünü açması bekleniyor:
-
Ortak yapımlar: Fransız ve Türk tiyatro topluluklarının birlikte geliştireceği projelerle yeni sahne eserlerinin ortaya çıkması.
-
Uluslararası gösterimler: İki ülkede üretilen tiyatro ve dans yapımlarının karşılıklı olarak seyirciyle buluşması.
-
Profesyonel ağların geliştirilmesi: Kurum yöneticileri, sanatçılar, yapımcılar ve festival temsilcileri arasında sürdürülebilir ilişkiler kurulması.
Buluşmaların bir diğer önemli yönü ise genç izleyicilere yönelik sahne sanatları üretimlerinin ve erişilebilir sanat projelerinin uluslararası iş birliği kapsamında değerlendirilmesi.
Bu yaklaşım, tiyatro ve dansın farklı yaş gruplarına, toplumsal kesimlere ve izleyici profillerine ulaşmasını destekleyen yeni projelerin geliştirilmesine de zemin hazırlayabilir.
İstanbul, Uluslararası Sahne Sanatlarının Buluşma Noktası Oluyor
İstanbul, sahip olduğu kültürel çeşitlilik ve uluslararası sanat etkinlikleriyle Türkiye’nin sahne sanatları alanındaki önemli merkezlerinden biri olmayı sürdürüyor.
İstanbul Tiyatro Festivali’nin 30. yılı ve Atta Festivali’nin 10. yılı kapsamında gerçekleştirilecek profesyonel buluşmalar, kentin uluslararası kültür sanat ilişkilerindeki konumunu da güçlendirmeyi amaçlıyor.
21-25 Kasım tarihleri arasında düzenlenecek etkinlik, Fransız ve Türk sanat kurumlarının birbirlerini daha yakından tanımalarına, yeni projeler geliştirmelerine ve geleceğe yönelik ortaklıklar kurmalarına imkan sağlayacak.
Institut français Türkiye’nin öncülüğündeki bu girişim, iki ülke arasında sahne sanatları alanında daha güçlü, dengeli ve kalıcı bir kültürel iş birliği oluşturma hedefinin önemli adımlarından biri olarak öne çıkıyor.
