Tarihte Bugün: 5 Şubat

Dünya Kanserle Mücadele Günü

Şiddetli soğuklar

Ağaç dikme zamanları

5 Şubat 1869 : 78 kilogram ağırlığında ve %91’i saf altından oluşan dünyanın en büyük altın külçesi Hoşgeldin Yabancı Victoria, Avustralya’da yerin birkaç santimetre altından çıkarıldı.

5 Şubat 1877 : Mithat Paşa, sadrazamlıktan azledildi. Daha sonra Taif zindanında boğduruldu.

5 Şubat 1885 : Belçika Kralı II. Léopold, Kongo’yu kendi kişisel mülkiyeti ilan etti.

5 Şubat 1917 : Amerika Birleşik Devletleri Kongresi, Başkan Woodrow Wilson’un vetosuna rağmen, Asyaların ülkeye göçünü yasaklayan göçmen yasasını onayladı.

5 Şubat 1919 : Charlie Chaplin, Mary Pickford, Douglas Fairbanks, ve D.W. Griffith birlikte United Artists film şirketini kurdular.

5 Şubat 1919 : Karakol Cemiyeti adlı direniş örgütü kurdu.

5 Şubat 1924 : Nezihe Muhittin’in başkanlığında Türk Kadınlar Birliği kuruldu.

5 Şubat 1924 : Greenwich Gözlemevi, saat başı sinyallerini yayınlamaya başladı.

5 Şubat 1932 : İlk Türk tangosu olan Mazi Kalbimde Bir Yaradır, Seyyan Hanım tarafından ilk kez yorumlandı.

5 Şubat 1932 : İlk Türkçe Cuma hutbesi Süleymaniye Camii’nde okundu. Süleymaniye Camii’nde yaklaşık 20 bin kişi vardı, İç ve dış ezanlar okunduktan sonra Hafız Sadeddin Bey minbere çıktı ve: “Ey cemaat!” Başlangıcı ile cuma hutbesini okumuştur. Hafız Sadeddin (Kaynak) Bey hutbe arasında geçen bütün duaları da gene Türkçe olarak okumuştur.

5 Şubat 1933 : Atatürk, Bursa’da gericiliğe karşı ‘Bursa Nutku‘nu okudu.

5 Şubat 1936 : Charlie Chaplin’in son sessiz filmi, Modern Zamanlar gösterime girdi.

5 Şubat 1937 : Altı Ok, devletin temel nitelikleri olarak, Anayasa‘nın 2. maddesine konuldu. Anayasa’nın 2. maddesinde yapılan değişiklikle 6 ilke, Anayasa metnine girdi: “Türkiye Devleti Cumhuriyetçi, Milliyetçi, Halkçı, Devletçi, Laik ve İnkılapçıdır. Resmi Dili Türkçedir. Makam Ankara şehridir.”

5 Şubat 1939 : Uludağ’da ilk kez kayak yarışmaları yapıldı.

5 Şubat 1940 : Türk Halk Müziği sanatçısı Özay Gönlüm Denizli’de doğdu.

5 Şubat 1951 : Akademisyen, gazeteci, yazar ve siyasetçi Yaşar Nuri Öztürk, Bayburt’ta doğdu. (ö. 22 Haziran 2016)

5 Şubat 1956 : Meriç ve Tunca nehirleri dondu; Yeşilköy ve Mecidiyeköy’de kurtlar indi ve İstanbul halkı ekmeksiz kaldı.

5 Şubat 1958 : Cemal Abdülnasır, Birleşik Arap Cumhuriyeti’nin ilk Cumhurbaşkanı olmak için aday gösterildi.

5 Şubat 1958 : ABD Hava Kuvvetleri, Georgia eyaleti sahili açıklarında bir hidrojen bombası kaybetti. Bomba bulundu.

5 Şubat 1959 : Türkiye ve Yunanistan arasındaki “Kıbrıs” konulu görüşmeler Zürih’te başladı.

5 Şubat 1961 : Kuvayı Milliye Komutanlarından Aydın Nazillili Demirci Mehmet Efe (76) Nazilli’de hayatını kaybetti. Demirci Efe, Milli Mücadele’den sonra “Milis Albay‘ rütbesiyle emekli olmuş ve İstiklâl Madalyası sahibiydi.

5 Şubat 1965 : Rumen teknik direktör ve eski futbolcu Gheorghe Hagi doğdu.

5 Şubat 1971 : Apollo 14, ay yüzeyine indi.

5 Şubat 1972 : Bob Douglas, Şöhretler Basketbolu Onur Listesi’ne seçilmiş ilk siyah Amerikalı oldu.

5 Şubat 1973 : Güney Afrika’da 20 bin siyah işçi greve başladı.

5 Şubat 1975 : ABD Kongresi’nin 11 Aralık 1974’te aldığı Türkiye’ye silah ambargosu kararı uygulanmaya başlandı.

5 Şubat 1976 : Amerikan uçak firması Lockheed, Türkiye’de rüşvet verdiklerini açıkladı.

5 Şubat 1983 : Nokta dergisi yayın hayatına başladı.

5 Şubat 1985 : Portekizli ünlü futbolcu Cristiano Ronaldo doğdu.

5 Şubat 1988 : Türkiye’de faal olarak çalışan gazeteciler tarafından, tüzel kişiliğe haiz bulunmayan, iletişim özgürlüğü, meslek etiği ve ilkelerini savunan Basın Konseyi kuruldu.

5 Şubat 1988 : Manuel Noriega’ya kaçakçılık ve para aklama suçlarından dava açıldı.

5 Şubat 1988 : Yunan uyrukluların Türkiye’de bulunan gayrimenkullerin tarihi haklarını donduran 1964 tarihli kararname kaldırıldı.

5 Şubat 1992 : Brezilyalı futbolcu Neymar (Neymar da Silva Santos Júnior) doğdu.

5 Şubat 1993 : Siyasetçi ve ANAP İstanbul Milletvekili Adnan Kahveci, eşi ve kızı, Bolu Gerede yakınlarında geçirdikleri trafik kazasında öldü, Kahveci’nin oğlu kazadan yaralı kurtuldu. (d. 1949)

5 Şubat 1994 : Bosna Savaşı sırasında Markale Pazar yerinde bomba patladı; 68 kişi öldü, 144 kişi yaralandı.

5 Şubat 1998 : Google, Stanford’da doktora yapan iki öğrenci Larry Page ve Sergey Brin tarafından kuruldu.

5 Şubat 2006 : Rahip Andrea Santoro Trabzon’da bıçaklanarak öldürüldü. Cinayetle ilgili olarak 16 yaşındaki Oğuzhan Akdin tutuklandı.

5 Şubat 2007 : Amerikalı astronot Sunita Williams, Uluslararası Uzay İstasyonu’nun temizliğini yaparken odadaki 22 saat 27 merkez uzay yürüyüşle “en uzun uzay yürüyüşünü yapan kadın” oldu.

5 Şubat 2012 : Tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu Baykal Kent, Bursa’da tedavi gördüğü hastanede 69 yaşında yaşamını yitirdi. (d. 1 Ocak 1943)

5 Şubat 2020 : ABD’de Türklerin yoğun yaşadığı, 32 yıldır görev yaptığı, New Jersey Eyaleti’ndeki Paterson şehrine ilk kez bir Türk İbrahim Mike Baycora, Emniyet Müdürü olarak atandı.

5 Şubat 2020 : Van Bahçesaray‘da çığ altında kalanları kurtarmaya çalışan ekiplerin üzerine çığ düşmesi sonucu 36 kişi hayatını kaybetti. İçinde askerlerin de bulunduğu çığda, 5 kişi de 4 Şubat günü hayatını kaybetmişti. Olayda 75 kişi de yaralandı.

5 Şubat 2020 : İstanbul Sabiha Gökçen Havaalanı’nda inişe geçen bir uçak pistten çıkarak üç parçaya ayrıldı. Kazada 3 kişi hayatını kaybederken, 120 kişi de yaralandı. Uçakta 183 kişi bulunuyordu. 5 Şubat 2020 : Amerikalı oyuncu ve film yapımcısı Kirk Douglas, Kaliforniya’da bulunan evinde 103 yaşındayken öldü. (d. 1916)

5 Şubat 2020 : Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump, Amerika Birleşik Devletleri Senatosu tarafından ilk azil davasında beraat etti.